Тӧс бӱк

Википедия сайттаҥ
Перейти к навигации Перейти к поиску
Алтай мааны
Алтай Википедияга кӱӱнзеп киригер,
бу јайым энциклопедияда кажы ла кижи тӱзедӱ эдер аргалу.
куран айдыҥ 8 кӱни, 2022 јыл, понедельник, 08:38 UTC
Эмди Википедияда алтай тилле 1044 бӱк.
Мобильный версиязы · Кешин арчырга

Талдама бичимел
Ай (22.10.2010)

АйЈердиҥ спутниги. Ол јерди айландыра эбирет. Кӱнге эҥ ле јуук спутник, Меркурий ле Венерада спутник јок. Јаркындузыла экинчи јерде. Ай бойыныҥ кемиле Кӱнниҥ системазында бежинчи јерде турат, Јер ле Айдыҥ ӧзӧгиниҥ ортозы — 384 467 км (0,00257 а.е., Јердиҥ ~30 диаметри). Јердиҥ теҥеризинде Айдыҥ кӧрӱнип турар кеми — −12,71m. Айдыҥ јарыгы айаста — 0,25 — 1 лк.

Ай Јер планетаныҥ јаҥыс спутниги. Кӱнге эҥ ле јуук спутник, не дезе Кӱнге јуук Меркурий ле Венера деген планеталарда спутник јок. Ай јаркыныла экинчи јерде турат, нениҥ учун дезе ол јерге јуук. Јердиҥ јуугында Айдыҥ јылдыстык кеми 12,71m.

Ай 4,51 млрд јыл кайра бӱткен. Је мындый гипотеза база бар: «Јер ле Тейя деп планета (кеми кайда да Марс кире) сӱзӱжип, табарышканынаҥ улам оодыгынаҥ Ай бӱткен». Ай — кижи барып јӱрген јаҥыс астроном объект болуп јат.

Алтай улуста айла колбулу кӧп куучындар, соојындар, чӧрчӧктӧр бар.

(тӱзедер…)

Болуш

Јаҥы бӱк бичиири

Кӱнниҥ кӧргӱзӱзи
Кӱнниҥ кӧргӱзӱзи
Иранныҥ тӱштӱк-кӱнчыгыш јанындагы салкынныҥ болужыла иштеер термеен.

1000 бӱк

Темдектейтен учурлу кӱндер
Алтай Республикада 2021 јылда темдектейтен учурлу кӱндер:
  1. Алтай Республика тӧзӧлгӧниниҥ 30 јылдыгы
  2. Алтай калык Арасей тергеезине акту кӱӱниле киргениниҥ 256 јылдыгы
Seminsky Pass 03.jpg

Вики-проекттер